مقدمه مفهوم (سیستمهای تصمیم یار)DSS برای اولین بار در سالهای آغازین دهه 70 بوسیله اسكات مورتون تحت عنوان (سیستمهای تصمیم گیری مدیریت) مطرح گردید. او چنین سیستمهایی را, سیستمهای تعاملی برمبنای كامپیوتر نامید كه با استفاده از دادهها و مدلها, تصمیم گیرندگان را در حل مسائل ساختار نایافته یاری میرسانند. تعریف دیگر DSS به وسیله كین و اسكات مورتن به شرح زیر ارائه شده است: سیستمهای تصمیمیارDSS) منابع هوشمند انسانی را با تواناییهای كامپیوتر برای بهبود بخشیدن كیفیت تصمیمات تركیب میكنند, آنها (سیستمهایی برمبنای كامپیوتر)(CBIS) تصمیمگیریهای مدیریتی هستند كه به مسائل نیمه ساختار یافته میپردازند. تعاریف مزبور به چهار ویژگی اصلی اشاره دارند: 1 ـ DSS دادهها و مدلها را با هم تركیب میكند. 2 ـ DSSها برای كمك به مدیران در فرایند تصمیمگیری در مورد مسائل نیمه ساختار یافته و ساختار نایافته طراحی میشوند. 3ـ DSSها تصمیمات مدیران را پشتیبانی میكنند و به هیچ وجه جایگزین آنها نمیشوند. 4 ـ هدف DSS بهبود اثر بخشی تصمیمات است. باید یادآوری كرد كه DSS اصطلاحی تفسیر بردار است, به این معنی كه برای اشخاص مختلف معانی مختلف دارد و تعریف جهان شمول قابل قبولی برای DSS وجود نداردو در بسیاری ازحالات DSS با توجه به ویژگیها و فواید آن توصیف میشود.
سیستم های تصمیم یار مقدمه ـ مفهوم DSS ـ اهداف DSS ـ تعریف DSS ـ مثالی از DSS ـ یك مدل DSS ـ چارچوب DSS ـ DSS در مقایسه با MIS ـ دلایل ساخت DSS ـ سیستم پشتیبانی تصمیم و انواع آن ـ فواید و ویژگیهای DSS ـ تكامل سیستمهای پشتیبانی تصمیمیار ـ ساختار سیستمهای تصمیمیار ـ تصویر كلی مدل سازی به عنوان یك ابزار DSS ـ DSS جهت داده با مدل ـ تواناییهای DSS ـ متدهای تحصیل اطلاعات از DSS ـ كتابخانه نرم افزار DSS ـ تجزیه و تحلیل هزینه منفعت مقدمه مفهوم (سیستمهای تصمیم یار)DSS برای اولین بار در سالهای آغازین دهه 70 بوسیله اسكات مورتون تحت عنوان (سیستمهای تصمیم گیری مدیریت) مطرح گردید. او چنین سیستمهایی را, سیستمهای تعاملی برمبنای كامپیوتر نامید كه با استفاده از دادهها و مدلها, تصمیم گیرندگان را در حل مسائل ساختار نایافته یاری میرسانند. تعریف دیگر DSS به وسیله كین و اسكات مورتن به شرح زیر ارائه شده است: سیستمهای تصمیمیارDSS) منابع هوشمند انسانی را با تواناییهای كامپیوتر برای بهبود بخشیدن كیفیت تصمیمات تركیب میكنند, آنها (سیستمهایی برمبنای كامپیوتر)(CBIS) تصمیمگیریهای مدیریتی هستند كه به مسائل نیمه ساختار یافته میپردازند. تعاریف مزبور به چهار ویژگی اصلی اشاره دارند: 1 ـ DSS دادهها و مدلها را با هم تركیب میكند. 2 ـ DSSها برای كمك به مدیران در فرایند تصمیمگیری در مورد مسائل نیمه ساختار یافته و ساختار نایافته طراحی میشوند. 3ـ DSSها تصمیمات مدیران را پشتیبانی میكنند و به هیچ وجه جایگزین آنها نمیشوند. 4 ـ هدف DSS بهبود اثر بخشی تصمیمات است. باید یادآوری كرد كه DSS اصطلاحی تفسیر بردار است, به این معنی كه برای اشخاص مختلف معانی مختلف دارد و تعریف جهان شمول قابل قبولی برای DSS وجود نداردو در بسیاری ازحالات DSS با توجه به ویژگیها و فواید آن توصیف میشود. مفهوم سیستم پشتیبانی تصمیم مفهوم DSS به خاطر استعمال غلط اصطلاح MIS در سیستم بوجود آمد. MIS در ابتدا مفهومی متفاوت با پردازش داده داشت. هدف MIS استفاده از سیستم كامپیوتری برای كمك به مدیر در تصمیمگیری بود. ولی پس از مدتی MIS بعنوان تمام فعالیتهای كامپیوتری شناخته شد. بنابراین, وجود اصطلاحی برای نشان دادن نیاز مدیر به اطلاعات, احساس گردید. (سیستمهای اطلاعات مدیریت, مهدی بهشتیان, ص : 240) گوری و اسكات ـ مورتون1 مفهوم سیستم پشتیبانی تصمیم را پایهگذاری كردند. آنان حیطه مسائل نیمه ساختاری كه نیاز به توجه دارند را بهمان صورت مصور در شناسایی نمودند . از سیستم پشتیبانی تصمیم به منظور حل مسائل نیمه ساختاری استفاده می شود. یك مسئله ساختاری را به تنهایی میتوان توسط كامپیوتر با دنبال كردن یك برنامه فرعی كه توسط مدیر تدارك میشود حل نمود. در حل مسائل نیمه ساختاری, مدیر بخش ساختار مسئله را با كامپیوتر حل میكند در حالیكه با آن بخش نیمه ساختاری به طور ذهنی برخورد می نماید. اگر مسئله فاقد هرگونه ساختار باشد, كامپیوتر هیچگونه كمكی نمیتواند بنماید و مدیر باید به طور ذهنی به یك راه حل برسد. مفهوم سیستم پشتیبانی تصمیم متداولترین روش را برای استفاده كامپیوتر در حل مسئله در خلال سالهای دهه 1980 بوجود آمد. مدیران تشخیص دادهاند میتوانند با كامپیوتر بصورت یك تیم حل مسئله كاركنند. (سیستمهای اطلاعات مدیریت, مك لویه, ص: 153). رشد تدریجی مفهوم DSS اواخر دهه 1960, استفاده از DSS, وقتی كه استفاده از كامپیوتر عمومیت یافت, آغاز گردید. برای اولین بار قدرت كامپیوتر در دسترس یك نفر قرار میگرفت تا به هر شكل مورد نظر خود از آن استفاده نماید. گرچه تنها تا سال 1971 از اصطلاح DSS به صورت غیر رسمی استفاده میشد. (جی. آنتونی گری)1 و (مایكل اس. اسكات مورتون)2 دو پروفسور دانشگاه MIT اثری به نام (چارچوبی برای سیستمهای اطلاعات مدیریت) تالیف نمودند مولفان نیاز به یك چارچوب برای هدایت كاربردهای كامپیوتر در تصمیمگیری مدیریت را مطرح كردند. آنها از انواع تصمیم سایمن و سطوح مدیریت آنتونی بعنوان مبنایی برای ایجاد چارچوب ترسیم شده در نمودار 2 ـ 8 استفاده نمودند. سطوح مدیریت در ستونها و درجات ساختیافته بودن در سطرها نشان شدهاند. به جای استفاده از تصمیمات برنامهریزی شده و غیر برنامهریزی شده سایمن, آنها از تصمیمات ساختیافته و غیر ساختیافته استفاده نمودند. (تصمیمات ساختیافته)3 آنهایی هستند كه مطابق با مراحل خاص و یا روتین باشند و (تصمیمات غیر ساختیافته)4 در غیاب چنین مراحلی اتخاذ میشوند. همانند سایمن, گری و اسكات مورتون, منطقه مبهم میانی را تشخیص دادند ـ (تصمیمات نیمه ساختیافته), همانهایی هستند كه قبلا به صورت جزئی شرح داده شدند. گری و اسكات مورتون, انواع مسائل بازرگانی را در جدول خود وارد كردند. بعنوان مثال, حسابهای دریافتنی بوسیله مدیران در سطح (پایین تر) كنترل عملیات, با اتخاذ تصمیمات ساختیافته حل میشود. برنامه ریزی R&D بوسیله مدیران سطح (بالاتر) در ستون برنامهریزی استراتژیك, با اتخاذ تصمیمات غیر ساختیافته اجرا میگردد. كنترل كنترل برنامهریزی عملیاتی مدیریت استراتژیك ساختیافته حسابهای دریافتنی تجزیه و تحلیل تركیب ناوگان حمل بودجه ـ هزینه و نقل ورودی سفارش پیش بینی كوتاه مكانیابی انبار و مدت كارخانه كنترل موجودی نیمه ساختیافته برنامهریزی تولید تجزیه و تحلیل تركیب و تحصیل واریانس سطح كلان بودجه مدیریت نقدینگی تنظیم بودجه برنامهریزی محصول جدید غیر ساختیافته سیستمهای فروش و تولید برنامهریزی R &D PERT/CPM نمودار 2ـ 8 چارچوب مطرح شده بوسیله گری و اسكات مورتون خط نقطه چین وسط جدول مسائلی را كه با استفاده از كامپیوتر بصورت موفقیتآمیزی حل میشوند (بالای خط چین) را از مسائلی كه در همان زمان موضوع پردازش كامپیوتر نمیباشد جدا میسازد. منطقه بالاتر به نام (سیستمهای تصمیم ساختیافته)1 یا SDS و منطقه پایینتر به نام (سیستمهای پشتیبان تصمیم) یا DSS شناخته شدهاند. گری و اسكات مورتون در ابتدا DSS را بعنوان تعریف كاربردهای آینده كامپیوتر شناختند. بعدها این اصطلاح برای تمام كاربردهای كامپیوتر كه درجهت پشتیبانی تصمیم بود به كار گرفته شد. كمك مهم بعدی به درك DSS بوسیله (استیون آل. آلتر)2 انجام شده است. وی ضمن مطالعهای در مورد 56 سیستم پشتیبانی تصمیم آنها را به 6 نوع عمده طبقهبندی كرد. انواع DSS در نمودار 3 ـ 8 تشریح شدهاند. وجه تمایز آنها در درجه پشتیبانی فراهم شده بوسیله آنها میباشد. اتخاذ تصمیم پیشنهاد تصمیمها برآورد نتایج تصمیم دریافت گزارشهای استاندارد تجزیه و تحلیل كل فایلها بازیافت اجزا داده دخالت مدیر نمودار 3 ـ 8 شش نوع DSS مطرح شده بوسیله آلتر حداقل میزان پشتیبانی DSS, قادر سازی مدیر به بازیافت اجزا داده میباشد. ممكن است مدیر از پایگاه داده بخواهد نرخ بازگشت سرمایه (ROL) عملیات سازمان را بدست آورد. DSS به تجزیه و تحلیل تمام پروندهها پشتیبانی بیشتری را ارائه میكند. مدیر ممكن است گزارش خاصی را كه در آن از دادههای فایل موجودی استفاده شده, تقاضا نماید. بوسیله (گزارشات استاندارد) مانند صورتحساب سود و زیان, پشتیبانی بیشتری ارائه میگردد. در سه نوع اول, DSS به شكل جستجوی پایگاه داه و گزارشات استاندارد, پشتیبانی خود را فراهم ساخته است. نوع دوم مستلزم استفاده ازمدلهای ریاضی است كه (پیشنهاد تصمیم) میكند. بعنوان مثال ممكن است در یك مدل گفته شود كه اگر شما قیمت را تا 25 ریال كاهش دهید, سود خالص, 5000 ریال افزایش خواهد یافت. این مدل قادر به تعیین این نكته نیست كه آیا قیمت 25 ریال بهترین قیمت است یا خیر و تنها میتواند بگوید كه درصورت اتخاذ چنین تصمیمی ممكن است چه وضعیتی ایجاد شود. پشتیبانی بیشتر بوسیله یك مدل كه بتواند بگوید (بهترین قیمت 75 ریال است) ارائه میگردد. نوع خاصی از DSS كه بیشترین میزان پشتیبانی را فراهم میكند نوعی است كه برای مدیر تصمیمگیری میكند. آلتر از مثال نرخهای بیمه یك شركت بیمه كه بوسیله كامپیوتر تعیین میگردد, استفاده نمود. مطالعه آلتر بسیار با اهمیت میباشد, زیرا این اولین مطالعه در مورد انواع DSS واقعی مورد استفاده در سازمانهای بازرگانی بود. اهداف DSS از دیگر محققین DSS در دانشگاه MIT, پیترجی. دبلیو. كین1 به اتفاق اسكات مورتون بودند كه DSS را برحسب اهدافش تعریف كردند: ـ به مدیران در فرآیندهای تصمیمگیری در مسائل نیمهساخت یافته كمك میكند. ـ پشتیبانی بجای جایگزینی قضاوتهای مدیریتی. ـ تكمیل اثر بخشی تصمیمگیری بجای كارآیی آن. تمركز بر روی مشاغل نیمه ساختیافته , منطقه وسیعی را در برمیگیرد, همانطوریكه در نمودار 4 ـ 8 تشریح شده است. اگر مسئلهای كاملا ساخت یافته باشد, كامپیوتر میتواند آن را حل كند. مثالی از این مورد فرمول EOQ (مقدار سفارش اقتصادی) است. از طرف دیگر, اگر مسئلهای دارای ساختار خاصی نباشد, مدیر بایستی آن را بدون كمك كامپیوتر حل نماید. مسائل نیمه ساختیافته بوسیله مدیر و با كمك كامپیوتر حل میشوند. كامپیوتر بعنوان یك سیستم پشتیبانی تصمیم عمل میكند. بر حسب هدف دوم, DSS نباید تا بجای مدیر عمل نماید. مدیر بر روی قسمت غیر ساختیافته مسئله متمركز میشود ( با بكارگیری قضاوت و یا اشراق و انجام تجزیه و تحلیل). امروزه سومین هدف (تكمیل اثر بخشی به جای كارایی), مفهوم وسیعتری از آنچه كه در سال 1978 میرسانده است را دارا میباشد. كوششهای DSS برای كمك به مدیر منجر به اخذ تصمیمات بهتری میشود. كارایی تصمیمگیری خوب است, ولی هدف اصلی نیست. هدف (اثر بخشی) امروزه مفهوم خاصتری پیدا كرده است و همانند مفهوم هوش مصنوعی و سیستمهای خبره توجه بیشتری را به خود مبذول داشته است هوش مصنوعی به استفاده از كامپیوتر در ارائه دلیل, جهت حل مسئله بدون كمك انسان, توجه دارد. سیستمهای خبره یك زیر مجموعه از هوش مصنوعی است, كه در آن هدف قراهم كردن كامپیوتری با قابلیتهای مشابه به عنوان یك متخصص و یك مشاور میباشد. با تركیب سیستمهای متخصص در DSS, كامپیوتر میتواند توسط مدیر در زمینه فرایندهای تصمیمگیری به نحو موثرتری مورد مشاوره قرار گیرد. DSS بایستی برنامهریزی شود تا بتواند فرایندهای تصمیمگیری بهتری را ابداع نماید.( سیستمهای اطلاعات مدیریت, مهدی بهشتیان, ص: 345 ـ 340 ) تعریف DSS با این مقدمه در مورد چگونگی تكامل تدریجی DSS و اهداف آن, میتوانیم DSS را بعنوان یك سیستم پشتیبان مدیر جهت حل مسائل نیمهساخت یافته بوسیله فراهم كردن اطلاعات و پیشنهادات تعریف نماییم. این پیشنهادات میتوانند به شكل تصمیمات توصیه شده و همچنین فرایندهای توصیهای برای به جریان انداختن امور جاری باشند. ظرفیت فرایندهای توصیهای در این مقوله, DSS قادر به عمل بعنوان یك سیستم خبره مینماید. مدیر از یك برنامه زمانبندی هفتگی جلسات, بعنوان یك سیستم پشتیبان تصمیم بهره میبرد, لاكن عموماً به اینكه DSS دارای چنین حیطه وسیعی باشد معتقد نیستند. مثالی از DSS كمپانی كداك دو سال وقت و 2/1 میلیون دلار را صرف پیاده كردن DSS اطلاع بازار (Midss) نمود. ستاد خدمات اطلاعاتی با 30 نفر پرسنل از قسمتهای مختلف كمپانی به منظور تهیه یك لیست مقدماتی از نیازهای كاربران, مصاحبه كردند. سپس این نیازهای به اطلاعات و نیازهای نرم افزاری تبدیل شدند بستههای نرم افزاری در دسترس ارزیابی قرار گرفتند و در مورد ایجادMidss پیرامون4GL سیستمهای تصمیم مدیریت به نام EXPRESS تصمیمگیری شد. همچنین برای فراهم كردن SAS/GRAPH.SASAPL,IFPS بمنظور برآورده كردن نیازهای متفاوت بصورت گسترده تصمیمگیری گردید. Midss شامل چند سیستم می باشد. اولین سیستم مدلی بود كه از تصمیمات مرتبط با خطمشی تبلیغات پشتیبانی میكرد. كداك احساس كرد كه این مدل به تنهایی 5 میلیون دلار در هزینههای تبلیغات صرفه جویی میكند. بزرگترین سیستم رفتار خرید مشتریان را شناسایی و خرید فیلم را با روند رفتاری آنها مطابقت میداد كدام اعتقاد داشت كه این مدل تنها در سال اول 10 برابر بیش از هزینههای Midss صرفه جویی میكند.( همان, ص: 329). یك مدل سیستم پشتیبانی تصمیم شكل 2 ـ 13 نحوه حمایت سیستم پشتیبانی تصمیم مدیر را از طریق هر مرحله از فرایند حل مسئله نشان میدهد. مراحل همان روش سیستمهای توصیف شده در فصل 7 است. سیستم پشتیبانی تصمیم حاوی یك پردازنده اطلاعات ـ كامپیوتر, پایگاه اطلاعات و كتابخانه نرم افزار است. هر دو دادههای داخلی و محیطی در پایگاه اطلاعات ذخیره میگردند. نرم افزار كامپیوتر را قادر به تهیه اطلاعاتی به شكل گزارشات نموده و به كنكاشهای پایگاه اطلاعات عكسالعمل نشان داده و با مدلهای ریاضی مشابه سازی میكند. پیكانها نحوهای كه اطلاعات در این اشكال عمده در اختیار یك مدیر را گروه خاصی از مدیران جهت استفاده برای تصمیمگیری در هر مرحله از حل مسئله قرار می گیرد را نشان میدهد. دو نكته را در مورد پشتیبانی مراحل باید مورد توجه قرار داد. اول, تمام مراحل با درجه یكسانی مورد حمایت قرار نمیگیرند. به عنوان یك قاعده, دو مرحله اول كه برای شناسایی و درك مسئله دنبال میشود كاملا مورد حمایت قرار میگیرد. پشتیبانی برای شناسایی گزینهها, معمولا بسیار ناچیز است. دوم, هر وسیله اطلاعاتی جهت حمایت برخی مراحل مناسبتر است سایر وسایل است. گزارشات و كنكاشهای پایگاه اطلاعات به كرات در شناسایی و درك مسئله مورد استفاده قرار میگیرد. مشابه سازی درگزینه ارزیابی بسیار ارزشمند است. گزارشات برای پیگیری عالی است. اكنون راههایی را كه سیستم اطلاعات مبتنی بر كامپیوتر به تهیه اطلاعات میپردازد ـ گزارشات ادواری, گزارشات خاص بعنوان نتیجهای از بررسیهای پایگاه اطلاعات, و مدلسازیهای ریاضی ـ را مورد بحث قرار خواهیم داد. این خروجیها مشخصهای از هر دو سیستم اطلاعات مدیریت و سیستم پشتیبانی تصمیم هستند. شكل 2 ـ 13. یك مدل سیستم پشتیبانی تصمیم گزارشات ادواری و گزارشات خاص چنانچه قرار باشد گزارشی را از میز تحریر یك مدیر برداریم احتمالا نمیتوانید بگویید آیا این گزارش ادواری یا یك گزارش خاص است. هر دو آنها میتوانند دقیقا مشابه هم باشند آنچه آنها از یكدیگر متمایز میكند شیوه اقدام آنها است. یك گزارش ادواری بر طبق یك برنامه زمانبندی معینی نظیر تجزیه و تحلیل ماهانه فروش برحسب مشتری تهیه میشود. یك گزارش خاص در هنگام بروز اتفاق خاص تهیه میگردد. برای مثال, ممكن است سیاست شركت آن باشد كه در هر بار بروز تصادف یك گزارش تصادف تهیه نماید. یا ممكن است وقتی یك مدیر با اتفاق غیر مترقبهای, نظیر كاهش نرخهای بهره مواجه میشود, نیاز به اطلاعات ویژه داشته باشد. مدیر میتواند اطلاعات ویژه را از طریق كنكاش پایگاه اطلاعات كسب نماید. اصطلاح گزارش خاص برای واكنش به بررسیهای پایگاه اطلاعات مورد استفاده قرار میگیرد. گزارشات چاپی و نمایشی در فصل 8 دریافتیم كه گزارشات میتوانند بصورت چاپی یا نمایشی باشند. این انتخاب در هر دو مورد گزارشات ادواری و گزارشات خاص به كار میرود. گزارشات مشروح و گزارشات خلاصه گزارشات ادواری و خاص هر دو میتوانند بصورت مشروح یا مختصر باشند. یك گزارش مشروح جزئیاتی را در مورد هر عمل یا دادو ستد در اختیار قرار میدهد. سطرهای نشان دهنده اعمال یا معاملات, سطرهای توضیح نامیده میشوند. خطوطی كه مقادیر سرجمع برای یك گروه از كارهای یا معاملات را نشان میدهند سطرهای كل نامیده می شود. در گزارش مشروح مصور در شكل 3 ـ 13 هر سطر توضیح, یك داد و ستد فروش را نمایش و هر سطر كل جمع, مجموع فروشهای مربوط به هر مشتری را نشان میدهد. بالعكس یك گزارش مختصر حاوی سطرهایی است كه می توانند چندین عمل یا داد وستد را نمایش دهد. شكل 4 ـ 13 یك گزارش خلاصهای است كه از همان اطلاعات گزارش مشروح تهیه شده است. اطلاعات ریز داد و ستد در آن منظور نمیشود.( سیستمهای اطلاعات مدیریت, مك لوید, ص: 447 ـ 445) چارچوب سیستم تصمیم یار: قبل توصیف DSS مفید خواهد بود چارچوب كلاسیكی برای تصمیم یاری ارائه كنیم این چارچوب ما را با مفاهیم اساسی كه در تعاریف DSS و ES1 به كار میروند آشنا خواهد ساخت. همچنین ما را در مباحث دیگری مانند ارتباط بین علم مدیریت و سیستمهای هوشمند ES و DSS كمك خواهد كرد. این چارچوب بوسیله گوری و اسكات مورتون كه كارسیمون و آنتونی را تركیب و یكپارچه نمود ارائه شده است. جزئیات این چارچوب در زیر خواهد آمد. مطابق نظر سیمون فرایندهای تصمیم گیری پیوستاری است كه از مسائل بشدت ساختار یافته (ترجیحا قابل برنامهریزی) تا مسائل به شدت ساختار نیافته (غیر قابل برنامهریزی) را در برمیگیرد. فرایندهای ساختاریافته برای مسائل تكراری و كلیشهای كه راههای استانداردی دارند به كار میرود. فرایندهای ساختارنایافته در مواجه با مسائل پیچیده و مبهم كه روشهای حل استانداردی ندارند بكار میرود. فرایندهای ساختارنایافته در مواجه با مسائل پیچیده و مبهم كه روشهای حل استانداردی ندارند بكار میرود. تاكید بر تصمیمگیری همچنین نیازمند درك فرایند تصمیمگیری انسانها نیست. سیمون این فرایند را به سه مرحله تقسیم كرده است: 1 ـ تفكر ـ جستجوی شرایطی كه نیاز به تصمیمگیری دارند. 2 ـ طراحی ـ ابداع, گسترش و تجزیه و تحلیل روشهای عمل. 3 ـ انتخاب ـ انتخاب یكی از روشهای موجود. در یك مسئله كاملاً ساختار یافته همه این مراحل وجود دارند. یك مرحله ساختاریافته مرحلهای است كه رویههایش استاندارد, اهدافش روشن و ورودی و خروجی آن كاملاً معلوم باشد. در یك مسئله ساختار نایافته هیچكدام از مراحل فوق وجود ندارند. تصمیماتی كه بعضی از مراحل فوق را شامل میشود نیمه ساختاریافته نامیده میشود. در یك مسئله ساختاریافته رویههای دستیابی به بهترین راه حل (یا حداقل راه حل خوب) شناخته شده هستند مسائل موجود در این حال از قبیل سطح موجودی یا تصمیمگیری در خصوص استراتژی سرمایهگذاری بهینه وكاملاً معلوم و واضح میباشند. از این رو مدیر میتواند از كارشناسان علم مدیریت (OR)1 بهره گیرد. در یك مسئله ساختار نایافته هنوز فهم ودرك استنباط انسانها پایه تصمیمگیری است. مسائل ساختارنایافته نوعاً طراحی خدمات جدید مدیریت را دربردارد. مسائل نیمه ساختاریافته مابین مسائل ساختاریافته و ساختارنایافته قرار دارند و تركیبی از رویههای استاندارد و قضاوتهای شخص را دربرمیگیرند. كین و اسكات مورتون برای مسائل نیمه ساختاریافته مثالهای زیر را ارائه میكنند. بودجهبندی بازار برای تولیدات مصرفی, قراردادهای تجاری, تجزیه و تحلیل كسب سرمایه. در اینجا یك سیستم تصمیمیار میتواند كیفیت اطلاعاتی كه تصمیمگیری بر مبنای آن صورت میگیرد (و در نتیجه كیفیت تصمیم) را افزایش دهد این كار با ارائه دامنهای از راه حلهای جایگزین (بدلیها)1 انجام میشود. نیمه دوم این چارچوب براساس طبقه بندی آنتونی قرار دارد. این طبقهبندی سه مقولهای كه همه فعالیتهای مدیریتی را در برمیگیرد موارد زیر را بیان میكند: 1 ـ برنامهریزی استراتژیك ـ اهداف بلند مدت و سیاستهای تخصیص منابع. 2 ـ كنترل مدیریتی ـ تهیه و استفاده كارآمد از منابع جهت نیل به اهداف سازمانی. 3 ـ كنترل عملیاتی ـ اجراء موثر و كارآمد كارها. جدول نه گانه طبقهبندیهای آنتونی و سیمون در یك جدول نه گانه با هم تركیب میشود. این جدول چارچوب تصمیم یار را ایجاد میكند. ستون راست ابزارهای مورد نیاز پشتیبانی از تصمیمات گوناگون را نشان میدهد. گوری و اسكات مورتون معتقد بودند كه مدلهای متعارف علم مدیریت برای تصمیمات نیمه ساختاریافته و ساختارنایافته كافی نبودهاند. آنها سیستم اطلاعات (حمایتی) را پیشنهاد كردند آنرا سیستم تصمیمیار نامیدند. سیستمهای خبره (هوشمند)1 كه چند سال بعد معرفی شدند برای پشتیبانی از كارهایی كه نیازمند كارشناسان خبره میباشد مناسبند. جدول (1/17): چارچوب تصمیم یار (DSS) پشتیبانی مورد نیاز برنامه ریزی استراتژیك كنترل مدیریت كنترل عملیاتی انواع كنترل انواع تصمیمات علم مدیریت یا سایر مدلهای كمی 3 ـ مدیریت مالی (سرمایه گذاری) ـ انبارداری, ـ سیستمهای توزیع 2 ـ تجزیه و تحلیل بودجه ـ پیش بینی كوتاه مدت ـ گزارشات پرسنلی ـ تجزیه تحلیل ساخت یا خرید 1 ـ حسابهای دریافتی ـ سفارشات ساختاریافته نیمه ساختاریافته ساختارنایافته -DSS -ES 6 ـ ایجاد تجهیزات جدید ـ ادغامها ـ تملك ـ برنامه ریزی تولیدات جدید ـ طراحی حقوق ودستمزد ـ طرحهای كیفی بیمه 5 ـ ارزیابی اعتبارات ـ تهیه بودجه ـ استقرار تجهیزات ـ برنامه ریزی پروژه ـ طراحی سیستمهای هشدار دهنده 4 ـ برنامه ریزی تولید ـ كنترل موجودی -DSS -ES 9 ـ برنامه ریزی تحقیق و توسعه ـ ایجاد تكنولوژی جدید ـ برنامهریزی اجتماعی و مسئولیت پذیری 8 ـ مذاكره ـ استخدام یك مدیر ـ خرید سخت افزار ـ لابی كردن 7 ـ انتخاب جلد مجله ـ خرید نرم افزار ـ اخذ وام DSS در مقایسه با MIS در فصل اول مطرح كردیم كه DSS یكی از كاربردهای MIS است. رالف اسپراگ چارچوبی برای DSS تعریف نموده كه براساس دیاگرام نشان داده شده در نمودار7 ـ 8 میباشد. طبق این چارچوب DSS برروی تصمیم, MIS برروی اطلاعات و EDP برروی دادهها تمركز دارد. به نظر وی در عمل, MIS برروی مدیران سطح میانی و DSS برروی مدیران سطح بالا متمركز است. وی اعتقاد دارد كه MIS برروی گزارشات و جستجوی پایگاه دادهها تاكید دارد در حالیكه DSS به پاسخگویی سریع, كنترل كاربر و پشتیبانی تطبیقی مدیران تاكید میورزد. الف ـ مدیر میتواند شخصاً از DSS استفاده كند. مدیران صف یاستاد ب ـ مدیر زیردست مدیر میتوانند بعنوان واسطه عمل كنند. مدیران متخصصان صف اطلاعات یاستاد روشهایی كه مدیر میتواند با DSS ارتباط برقرار كند. دیویس, از یك ساختار واحد با توجه به سلسله مراتب سیستمهای پردازش داده به شكل یك هرم استفاده نمود. ساختار وی مجددا ترسیم شده است. دیویس DSS را به فرایند تصمیمگیری نزدیكتر از MIS میداند. به نظر وی قابلیتهای آنالیز DSS از MIS قویتر است. تمركز تصمیم DSS MIS تمركز اطلاعات تمركز داده EDP نمدل اسپراگ كه DSS, MIS و EDP را با هم مقایسه میكند. كارلسون DSS و MIS را با استفاده از دادههای مندرج در جدول با هم مقایسه میكند. MIS پشتیبانی غیر مستقیم را فراهم میسازد و مدیر بایستی اطلاعات را تفسیر نماید, در حالیكهDSS میتواند یك تصمیم خاص را توصیه نماید. MIS تنها در طی مرحله آگاهی سایمن به مدیر كمك میكند, در حالیكه DSS در تمام مراحل از مدیر حمایت مینماید. MIS بطور كلی برروی مسائل (مدیریت) متمركز است, در حالیكه DSS همیشه برروی مسائل نیمه ساختیافته تاكید دارد. در نهایت, MIS عمدتاً با فراهم سازی اطلاعات سروكار دارد DSS برروی فرایند تصمیمگیری متمركز است. فرأیند تصمیم DSS MIS پردازش داده ن ارائه DSS بعنوان فراهم كننده مسطح بالاتری از پشتیبانی تصمیم نسبت به MIS معیار MIS DSS پشتیبانی تصمیم گیران مراحل تصمیم گیری پشتیبانی شده انواع تصمیمات پشتیبانی شده تاكید غیر مستقیم آگاهی مدیریت اطلاعات مستقیم تمام نیمه ساختیافته پشتبیانی فرایند تصمیم جدولمقایسه MIS و DSS تعریف ما از DSS بر اساس جدول كارلسون میباشد و در آن مسائل نیمهساختیافته فرایندهای تصمیم در نظر گرفته شده است. DSS با MIS متفاوت میباشد. دو مورد برای بیان اختلاف اصلیMIS و DSS لازم است. اول, اینكه آشنایی بیشتر در مورد حل مسئله و تصمیمگیری نسبت به زمانی كه MIS مطرح گردید موجود است. دوم اینكه, تكنولوژی محاسباتی امروزه خیلی بیشتر توسعه یافته است. سخت افزار و نرم افزار در دسترس مدیران امروزی فرصتهای زیادی نسبت به آنهایی كه در سالهای اولیه شروع MIS ممكن بود, برای پشتیبانی تصمیم ایجاد كردهاند. اصطلاحات MIS و DSS هر دو در لغتشناسی محاسبات بازرگانی خوب جا افتادهاند. تا زمانیكه هر دو اصطلاح مورد استفاده قرار میگیرند, بحث در مورد اینكه هر یك چه مفهومی دارند و چطور به دیگری مربوط میباشد وجود خواهد داشت. یك مدل DSS مدلی از DSS درنشان داده شده است. مدیر و فرایند تصمیم در سمت راست و DSS در سمت چپ قرار گرفتهاند. DSS با فراهم كردن اطلاعات برای هر یك از مراحل فرایند تصمیم, پشتیبانی لازم را بعمل میآورد. این تصمیمات مدیر را قادر میسازد تا چهار نقش تصمیمی را ایفا نماید.(سیستمهای اطلاعات مدیریت, مهدی بهشتیان, ص: 350 ـ 348 ). دلایل ساخت یا ایجاد DSS در چند سال گذشته ما شاهد استفاده از DSS بودهایم. در اواسط دهه 70, DSS عمدتاً به جهان دانش, تحقیق و توسعه صنعتی (R&D) تعلق داشت. در اوایل 1980, DSS در برخی از سازمانها متوسط نیز مورد استفاده قرار میگرفت. امروز بعلت انقلاب ایجاد شده در ریزكامپیوترها تقریبا هزاران DSS در سازمانهای مختلف وجود دارد. نصب و استقرار DSSهای بزرگ نیازمندپشتیبانی مدیریت عالی در سازمانهاست. در مواردی DSS در كل سازمان مورد استفاده قرار میگیرد و محدود به مسائل مالی نیز نمیباشد. حقیقت اینست كه نقش و فایده DSS در پشتیبانی از عملیات بازاریابی مالی و … بسیار ملموس است. در ساخت سیستمهای تصمیم یار دو نگرش عمده وجود دارد: یكی ساخت از صفر بدون توجه و بهرهگیری از سیستمهای موجود و دیگری نیز اصلاح و توسعه سیستمهای موجود است. نگرش اول كه بسیار پرهزینه است و احتمالا نیز انجام آن به زمان زیادی احتیاج خواهد داشت. در حالیكه در نگرش دوم تنها به اصلاح و توسعه سیستمهای موجود پرداخته میشود. فایده اساسی توسعه سیستمهای موجود بصورت صرفه جویی در زمان (كه مواردی صرفاً چند هفته معدود مورد نیاز است) و هزینه نمایان میشود. DSSهای نصب شده برروی ریزكامپیوترها اغلب بوسیله خود DSS ساخته میشود. سیستم پشتیبانی تصمیم و انواع آن: سیستم پشتیبانی تصمیم (DSS) ابزار بهرهور در دست كاركنان فكری است تا آنها را در امر تصمیمگیری یاری رساند. پردازش تبادلات به موضوعات عملیاتی روتین مربوط میباشد لذا (DSS) شامل كلیه اجزا MIS جز پردازش تبادلات است. بیشتر توجهات امروزی در جهت برقراری MIS فعالتر جهت پاسخگویی به نیازهای اطلاعاتی تصمیمگیرندگان در سطوح عملیاتی, تاكتیكی و استراتژیكی قرار گرفته است. دلایلی چند از این توجهات بشرح زیر میباشد. ـ پیچیدگی رویه رشد سیستمهای كامپیوتری بعنوان بخشی از حیات كاری كاركنان حرفهای و مدیریتی. ـ درك روبه رشد مدیران در این مورد كه MIS را میتوان و باید طوری طراحی نمود كه نیازهای از اطلاعاتی تصمیم گیرندگان را برآورده سازد. ـ پیشرفتهای فنی در برخورداری از خدمات محاسباتی آسانتر (با سخت افزار ارزان و نرمافزارهای فراوان). با توجه به پیچیدگی, زمان و هزینه سیستمهای(DSS) مختلفی تا كنون بوجود آمدهاند كه نمونههایی از آنها بشرح زیرند: ـ یك معاملهگر اتومبیل از برنامه SpreadSheet بر كامپیوتر PC خود بهره میگیرد تا شرایط مالی وام را محاسبه نماید. ـ یك ستاد كمكی به كنترلر كمك مینماید تا به بانك اطلاعات شركت دسترسی یافته تا گزارش موقتی تهیه نماید. این گزارش, گزارش توزیع موجودی كالاهای ساخته شده, بر اساس محصول در نواحی مختلف میباشد. ـ متصدی خزانه داری از مدل پیچیده و پیشرفتهای بهره میگیرد تا وجوه دریافتی و مخارج پرداختی را پیشگویی نموده و عدم كارایی نقدینگی شناور در حساب بانكی شركت را كاهش دهد. معاون مالی رئیس مدل Spreadsheet خاصی را تدوین مینماید كه قادر است صورتهای مالی پیشبینی شدهای را تحت محفوظات مختلف و دررابطه با سطوح فروش مختلف, حاشیه سود ناخالص متعدد و هزینههای عملیاتی تهیه نماید. ـ دپارتمان توزیع یك شركت تولیدی ازمدلی جهت طرحریزی مسیركامیونها بهره میگیردتا هزینههای ارسال محصولات از محلهای تولید تا مشتری را كمینه سازد. ـ دپارتمان بازاریابی از مدلی بهره میگیرد تا نحوه تخصیص وجوه تبلیغاتی میان وسایل مختلف و هزینه نیل به سطح معینی از دفعات نمایش تبلیغات بر اساس ویژگیهای جمعیتی را تعیین نماید. این مثالها نكات مهمی را در خصوص DSS ارائه مینمایند: 1 ـ سیستم پشتیبان تصمیم ممكن است شامل تهیه یك گزارش ساده موجودی كالا یا یك مدل ریاضی پیچیده مانند مدل تعیین مسیر كامیونها باشد . 2ـ DSS ممكنست بر اساس سیستم كامپیوتر PC بنا نهاده شود ویا بر اساس یك Mainframe مركزی. 3ـ DSS ممكنست توسط استفاده كنندگان مستقیم آن اشخاص پشتیبانی كننده تصمیمگیری ویا توسط ستاد فنی طرح و به اجرا درآید. 4 ـ DSS ممكن است خودنگهدار باشد و به بانك اطلاعاتی شركت و یا به بانكهای اطلاعاتی بیرون از سازمان متصل باشد. 5 ـ منافع DSS ممكن است بر مبنای واحدهایی ملموس اندازهگیری شود ویا بر مبنای شرایط و معیارهای غیر ملموس. DSS بر مبنای بهرهگیریهای حاصله از كامپیوتر, تصمیمگیرندگان را یاری مینماید و امكان تركیب بهترین قابلیتهای بشر و كامپیوتر را تواماً فراهم مینماید. بشر از قابلیت اعجاب انگیز تشخیص الگوهای مربوط از میان الگوهای متعدد موجود در تصمیمی خاص برخوردار است و برای اینكار نیازمند به دستیابی اطلاعات و دادههای مربوط به آن تصمیم میباشد. هدف سیستمهای پشتیبان تصمیم (DSS), تكمیل قدرت تصمیمگیری بشر با قابلیتهای دستكاری و تغییر دادههای كامپیوتر میباشد. طرح DSS باید ابتدا وظایف محوله به كامپیوتر را تعیین نماید و بقیه امور را برعهده تصمیمگیرنده قرار دهد و لذا درجه مشاركت و مساعدت كامپیوتر در تصمیمگیریهای مختلف از صفر تا صددرصد متغیر میباشد. بسیاری از تصمیمات مهم سازمان به دلایل مختلفی چون ماهیت كمی نداشتند و یا عدم درك صحیح و فرمالیزه نشدن DSS ممكن است بدون نقش كامپیوتر اتخاذ گردند. اكثر سیستمهای پشتیبان تصمیم امروزی و موجود با متغیرها, دادهها و ارتباطات كمی سرو كار دارند. برای مثال, مدل جریان نقدینگی شركت ممكن است دریافتیها و پرداختیهای نقدی را در رابطه با تولید و فروش قرار دهد. متغیرهای نتیجه (نقدینگی خالص ورودی یا خروجی طی دوره یكماهه), متغیرهای دروندار (تولید و فروش هر ماه) و ارتباط میان متغیرها (تاخیر زمانی فروش و دریافت نقدینگی مربوط به آن فروش) را میتوان برحسب شرایط كمی مربوطشان به خوبی بیان نمود و لذا تصمیمگیریهایی كه شامل اهداف متعدد غیر كمی و متضاد باشند از مساعدت كمتری برخوردار میگردند و DSS بر فرایند تصمیم اثر زیادی برجای نخواهد گذاشت. پیشرفتهای جدید دامنه تغییرپذیری مسائلی كه DSS میتواند نقش مفید و اقتصادی را در آنها بر عهده داشته باشد افزایش داده است. اهم این پیشرفتها به شرح زیر میباشند: 1 ـ كاهش بهای سخت افزارهای كامپیوترهای شخصی و ترمینالهای رودررو و تعاملی و سهولت دستیابی تصمیمگیرندگان به آنها. 2 ـ سهولت در یادگیری زبانهای جدید سطح بالا كه سازمان را قادر میسازد تا DSS خاص خود را بدون تحمل هزینهای زیاد طراحی نماید. 3 ـ پیشرفتهای حاصله در نرم افزارهای پردازش متون امكان دستكاری و تحلیل دادههای كمی در زمینه كاربردهای غیر سنتی DSS فراهم نموده است. 4 ـ سهولت و ارزانی نسبی طرح DSS, زمینه مساعدتهای كمی ناقص جهت مسائل غیر كمی و غیره روتین را امكان پذیر ساخته است (مثل تحلیل بار مالیاتی بر درآمدهای مختلف به ازاء سطوح مختلف مالیاتی). 5 ـ روشهای تحلیل و نرم افزارهایی جهت مساعدت تصمیمگیرندگان توسعه یافته كه در آنها, وزندهی ذهنی به اهداف متعدد جهت یافتن گزینهای كه توازن قابل قبولی را میان اهداف متضاد برقرار نماید تسهیل شده است.( آشنایی با مبانی سیستمهای اطلاعات مدیریت, علی اصغر انواری رستمی, ص: 45 ـ43 ). فواید و ویژگیهای DSS ـ توانایی حل مسائل پیچیده: DSS قادر است مسائل پیچیدهای را كه بر طرق عادی و بوسیله سایر سیستمهای كامپیوتری قابل تجزیه و تحلیل نیستند حل نماید. ـ پاسخ سریع به شرایط غیر منتظره كه منجر به تفسیر ورودیها میشوند: DSS میتواند در زمان كوتاهی تجزیه و تحلیلهای كمی و كلی را انجام دهد. حتی تغییرات اساسی در كل برنامه را میتواند بصورتی هدفدار1 در زمانی كوتاه مورد ارزیابی قرار دهد. ـ توانایی بكارگیری سریع و هدفدار چند استراتژی مختلف درشرایط گوناگون: این عمل توسط DSS در كوتاهترین زمان ممكن انجام میپذیرد. حال آنكه سیستمهای كامپیوتری دیگر به مراتب زمانهای بیشتری را نیاز دارند. ـ آموزش و چشم انداز جدید: كاربر DSS میتواند از طریق تركیب مدل و تجزیه و تحلیل حساسیت, چشم اندازهای جدیدی را پیش خود ببیند. چشم اندازهایی كه در آموزش مدیران فاقد تجریه و سایر كاركنان كارآمد هستند. ـ تسهیل ارتباطات: جمع آوری دادهها و مدلسازی با مشاركت فعال كاربران انجام میگیرد. از این رو سهولت فراوانی برای ارتباطات مدیران فراهم میكند. عینیت و منطق فرایند تصمیمگیری, حمایت كاركنان از تصمیمات سازمانی را ایجاد میكند. ـ بهبود مدیریت اجرا و كنترل: DSS كنترل مدیریت بر هزینهها و پیشرفت عملیات سازمان را افزایش میدهد. ـ صرفه جویی در هزینهها: كاربردهای مكرر DSS به طور قابل توجهی هزینهها را كاهش میدهد, همچنین هزینه تصمیمات نادرست را تقلیل میدهد. ـ تصمیمات هدفدار: تصمیمات متخذه بر مبنای DSS بسیار پایدارتر و عینی تر از تصمیمات بغرنجی است كه تنها بر مبنای فهم و شعور انسانها قرار دارد. همچنین اینگونه تصمیمات بر پایه تجزیه و تحلیل كلی قرار داشته و با مشاركت افرادی كه در تصمیمگیری موثر بودهاند اجرا میشود از اینرو تصمیمات از كیفتی بهتر برخوردار بوده و احتمال توفیق آنها بیشتر است. ـ بهبود اثربخشی مدیریت: قابلیتهایی كه به آنها اشاره شد اثربخشی مدیریت را بر پایه كاهش زمان و كار افزایش میدهد. DSS گاهی زمان كار (زمانی كیفی) برای تجزیه و تحلیل, برنامهریزی و اجرا در اختیار مدیران قرار میدهد. ـ پشتیبانی از افراد و گروهها: DSS برای پشتیبانی از هر یك از مدیران و یا گروهی از آنان نیز میتواند به كار رود. ـ نمایش گرافیكی: DSS اطلاعات مورد نیاز مدیران را به صورت گرافیكی نیز ارائه میدهد. گرافیكهای كامپیوتری كاربر را قادر میسازد تا دادهها را به صور گوناگون ببیند. اینكار تجزیه و تحلیل و فهم مقایر زیادی از دادهها را امكان پذیر میسازد. ـ گسترش پشتیبانیها: DSS مدیران را در تمامی مراحل تصمیمگیری پشتیبانی میكند, حال آنكه مدلهای متعارف علم مدیریت تنها محدود به یك یا دو مرحله در فرایند تصمیمگیری هستند. تكامل سیستمهای تصمیمیار: مدیریت و علوم اطلاعاتی در 25 سال گذشته شاهد رشد سریع بوده است. این تحول و روشهای اجرایی و تصمیمگیری مدیران تاثیر مهمی داشته است. مدیران با استفاده از سیستمهای اطلاعاتی كامپیوتری وسایر ابزارها تصمیمگیریهای خود را بهبود بخشیدهاند. همانگونه كه در شكل 3/17 نشان داده شده است تركیب دو علم یكی از ویژگیهای DSS میباشد. تصویر 3/17 نشان میدهد كه تكامل سیستمهای اطلاعات در چهار سطح با سیستمهای پردازش دادهها شروع شده و به DSS منتهی میگردد. هر كدام از چهار سطح دارای پنج ویژگی هستند. ویژگیهای سطوح بالاتر (DSS یا MIS) ویژگیهای سطح پایینتر را در برمیگیرد. بعنوان مثال DSS به مدیریت عالی محدود نمیشود و از طرف دیگر مدلهای علم مدیریت و كاربردهای كنترل تولید را هم در برمیگیرد. اما ویژگیهای یك سطح بالاتر تنها منحصر به آن سطح است. واتسون DSS را بعنوان تكامل طبیعی تكنولوژی سیستمهای اطلاعات كامپیوتری تلقی میكند. بعلاوه زمانیكه سیستمهای اطلاعاتی به جریان اطلاعات ساختاریافته تاكید میكند, توجهDSS به استفاده از مدلهای تصمیمیار است. تفاوت اصلی بین فنون پژوهشی عملیاتی سنتی و DSS در جدول 2/17 خلاصه شده است. پایگاه مدل پایگاه دادهها زبانهای فرمان و اجرا ( نمایش) جدول (3/17): مدل مفهومی DSS جدول (2/17): ویژگیهای سیستم اطلاعاتی در سطوح اجرایی سطوح ویژگیها بالاتر پایینتر سیستمهای تصمیم یاریDSS سیستمهای اطلاعات مدیریتMIS سیستمهای داده پردازی منسجم سیستمهای داده پردازی پایه برنامهریزی دراز مدت استراتژیك و تجزیه و تحلیل تواناییها كنترل تولید, پیش بینی فروش, برنامه ریزی دراز مدت استراتژیكی برنامه ریزی تولید, تجزیه و تحلیل فروش لیست حقوق, فهرست موجودی و پرونده پرسنلی كاربردها سیستمهای مدیریت پایگاه دادهها, دسترسی متقابل مدیران, استفاده گسترده از اطلاعات مشترك دسترسی متقابل برنامه نویسان برای وظایف سیستم عمومیت دارد منحصر به فرد برای هر كاربردی پایگاه دادهها مدلهای تحقیق در عملیات و علم مدیریت مدلهای علم در مدیریت مدلهای ساده تصمیم مدلهای تصمیم وجود ندارد قابلیتهای تصمیم پشتیبانی اطلاعاتی از تصمیم گیریهای معین و مسئولیتها گزارشات درخواستی و برنامهریزی شده, اطلاعات درخواستی مدیر, جریان ساختار یافته اطلاعات گزارشات خلاصه, اطلاعاتی عملیاتی گزارشات خلاصه انواع اطلاعات مدیریت عالی مدیریت میانی مدیریت عملیاتی سطوح مدیریت میانی, مدیریت عملیاتی بالاترین سطح سازمانی ساختار سیستمهای تصمیمیاری یك سیستم تصمیمیار تركیبی از عناصی اصلی زیر است: الف) پایگاه دادهها و مدیریت آن. ب) پایگاه مدل و مدیریت آن. ج) سخت افزار د) سیستم ارتباط كاربر الف) پایگاه داده های1 DSS و مدیریت آن: پایگاه دادهها مجموعهای از دادههایی است كه متناسب با نیازها و ساختار یك سازمان, سازماندهی شده و به دفعات میتوان آن را مورد استفاده قرار داد. برای فهم پایگاه دادهها ابتدا باید قدری در مورد اطلاعاتی كه درفایلها نگهداری میشوند بحث كنیم. هر فایل شامل مجموعهای از اطلاعاتی است كه تنها یك كاربرد دارد. بعنوان مثال یك سازمان ممكن است دارای یك فایل كاركنان, (لیست همه كاركنان), یك فایل مشتری (لیست تمام مشتریان) و غیره باشد.
این سایت با شعار "ایده های خود را به ثروت تبدیل کنید" شروع به کار کرده است.